David in het kamp van Goliath

Het is een vrije wereld. Laten we dat eerst vaststellen als we kijken naar de overstap van Donald Pols van boegbeeld van de milieubeweging naar een van de meest vervuilende bedrijven van Nederland. Iedereen mag het van tijd tot tijd over een andere boeg gooien en misschien wat meer gaan verdienen, daar gaat het niet om. Dit gaat over persoonlijke reputatie.

Een paar dingen vallen op in het interview dat Pols gaf aan de Volkskrant over zijn overstap van Milieudefensie naar Tata Steel. Hij is verbaasd dat het zoveel reacties heeft losgemaakt. Wat dacht je! Veel mensen vragen zich af wat David die Goliath (Shell) versloeg voor de rechter beweegt om over te stappen naar het andere kamp.
Wat verder opvalt, is de nadruk die Pols legt op het belang van vertrouwen in het bedrijfsleven bij de energietransitie. Bedrijven zijn geen tegenstanders, betoogt hij. Het bedrijfsleven heeft dat ongetwijfeld anders ervaren. Zo daagde Milieudefensie ook ING voor de rechter. De persconferentie waarop dat bekend werd gemaakt, was een groot opgetuigde show die vooraf flink werd opgeklopt.
Pols stelt verder dat met zijn overstap niet alleen zijn persoonlijke reputatie op het spel staat maar ook die van Tata Steel. Dat laatste is de vraag. Tata Steel haalt op korte termijn juist reputatievoordeel uit het binnenhalen van deze luis in de pels. Wie nog twijfelde dat Tata Steel wil vergroenen en milieuhinder wil verminderen, krijgt te horen: “Maar we halen toch Mr. Klimaat binnen?”
Maar oké, als Donald Pols als Chief Sustainability Officer bij Tata Steel echt voor een omwenteling zorgt, brengt hij dan de critici tot zwijgen? Hij gaat zeker wat bereiken, al was het maar omdat Tata Steel twee miljard euro staatssteun krijgt om de fabriek te vergroenen. Maar groen staal? Geen hinderlijke uitstoot meer voor de omwonenden? Het meest waarschijnlijk is dat stappen worden gezet in de goede richting.
Aan goede bedoelingen ontbreekt het niet. Shell streeft een strategie na “om meer waarde te leveren met minder uitstoot”. ING wil “een leidende rol spelen in het versnellen van de overgang naar een economie met weinig CO2-uitstoot”. Het woord ‘sustainability’ valt meer dan honderd keer in het jaarverslag van Tata Steel.
Het zou goed zijn als Donald Pols zijn doelen bij Tata Steel publiekelijk SMART (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch, Tijdgebonden) zou maken. Niemand gelooft dat hij over een jaar opstapt. Maar een afrekenbaar vierarenplan is hij wel verschuldigd aan zijn ‘oude vrienden’. 2030 is immers een belangrijk meetpunt van het Parijse Klimaatakkoord.
Een sterke persoonlijke reputatie op het gebied van duurzaamheid zoals oud-CEO Paul Polman van Unilever ooit genoot, moet Donald Pols in het bedrijfsleven nog verdienen. Wel onderstreept zijn overstap dat er geen harde grens is tussen goed en fout als het gaat om verduurzaming. Ook in bedrijven werken mensen die - gegeven de commerciële doelen – de wereld iets beter willen maken.